Karta weterana

imienna tablica epitafijna grobu rodzinnego na Cmentarzu Komunalnym we Włocławku, Al. Chopina

Wacław Janiszewski urodził się 26 listopada 1900 roku w Szczawinie Kościelnym w powiecie Gostynin jako syn Wincentego i Franciszki z Truszkowskich. Mając 13 lat, ukończył szkołę rosyjsko-polską w zakresie 3 klasy. W wieku 16 lat rozpoczął pracę z ojcem w budownictwie wiejskim. Od 1 lutego 1920 roku odbywał służbę wojskową. Po ukończeniu szkoły rekrutów od 15 listopada 1920 do 15 kwietnia 1921 roku przebywał na I kursie wojennym podoficerów w Centralnej Szkoły Podoficerów Zawodowych Piechoty Nr 1 w Chełmnie, po którego ukończeniu został przydzielony do 2 pułku piechoty Legionów. Przebywał również w Centralnej Szkole Strzelniczej w Toruniu, po której rozwiązaniu został odesłany do 14 pułku piechoty we Włocławku. W służbie w tejże jednostce doszedł do stopnia sierżanta i stanowiska szefa 1 kompanii ckm. W roku 1938 ukończył 7-klasową szkołę im. Stanisława Staszica we Włocławku. Rozkazem dowódcy 14 pułku piechoty z 25 sierpnia 1939 roku został wyznaczony szefem 81 samodzielnej kompanii karabinów maszynowych i broni towarzyszących ze składu 4 Dywizji Piechoty armii "Pomorze", w szeregach której uczestniczył w kampanii polskiej we wrześniu 1939 roku. Jednostka zajęła stanowiska w rejonie Mełna i Gruty, podczas gdy cały tabor bojowy pod jego dowództwem zakwaterowano pod Jabłonowem. Już w pierwszym dniu wojny otrzymał rozkaz odwrotu. Następnie brał udział w bitwie nad Bzurą. W nocy z 17 na 18 września jego tabor, zamaskowany w ogrodzie jednego z folwarków, został zbombardowany przez lotnictwo niemieckie. Po rozbiciu oddziału szedł w kierunku Warszawy tylko w towarzystwie kucharza. W Iłowie objął dowództwo nad spotkaną tamże drużyną ckm ze swojej kompanii. 18 września został zmuszony do poddania się, gdy po przejściu Bzury i zajęciu stanowisk przez 3 karabiny maszynowe żołnierze, mimo nalotów wroga, aż do wyczerpania amunicji kładli ogień w celu umożliwienia przeprawy oddziałom piechoty. Wzięty do niewoli, trafił do obozu przejściowego w Żyrardowie, po czym został osadzony w Stalagu X A, a w późniejszym okresie wysłany na roboty karne w głąb Niemiec, gdzie przebywał do 1 maja 1945 roku. Wyzwolony przez oddziały angielskie, do 1 maja 1946 roku służył w plutonie wartowniczym w obozie dla Polaków zlokalizowanym w angielskiej strefie okupacyjnej. 9 maja 1946 roku powrócił do Polski, gdzie podjął pracę w Państwowej Komunikacji Samochodowej. Od 1 września 1946 do 31 grudnia 1969 roku był zatrudniony oddziałach PKS w Inowrocławiu i Włocławku (w tym od 1 maja 1969 roku jako emeryt na pół etatu). Odchodząc na emeryturę, pełnił funkcję starszego rewidenta. Zmarł 1 września 1990 roku we Włocławku.

Sprawozdanie z działalności Centralnej Szkoły Podoficerów Zawodowych Piechoty Nr. 1 za rok 1922 z uwzględnieniem lat 1920 i 1921, praca zbiorowa oficerów C.SZ.P.Z.P. Nr 1, Chełmno 1923, Chełmno 1923, s. 92.

Archiwum rodzinne (Wanda Janiszewska).

Archiwum prywatne (Marian Ropejko).

Badania własne (Rafał Michalak).