Karta poległego

-

-

-

-

-

-

16-9-1939

Kozłów Szlachecki Nowy A

poległy

-

Dębsk Nowy (Nowy Dębsk, Dębsk - Kasa, Kaszurek), gm. Kozłów Biskupi, pow. Sochaczew, mogiła zbiorowa

-0-0

-

-0-0

-

-0-0

Nieznane miejsce pochówku

-

Nie

-

-

-

-

-

Nazajutrz po śmierci Jerzy Grobelny wraz z przeszło setką innych żołnierzy poległych na polach Dębska Nowego i Kozłowa Szlacheckiego Nowego A został podniesiony z pola bitwy i złożony w zbiorowej mogile w pierwszej z miejscowości. Organizacją pochówku poległych zajęli się mieszkańcy wspomnianych wsi ówczesnej gm. Kozłów Biskupi (obecnie gm. Nowa Sucha), Jan Wojda z Dębska Nowego i Kazimierz Kapusta z Kozłowa Szlacheckiego Nowego A. Teren pod mogiłę udostępnił Aleksander Sieradzki z Dębska Nowego. Zwłoki żołnierzy układano w zbiorowej mogile w sposób uporządkowany, według imiennego spisu sporządzonego przez Jana Wojdę, który tożsamość poległych ustalał na podstawie znalezionych przy nich nieśmiertelników i dokumentów. Zarówno listy poległych, jak i przedmioty, dokumenty oraz pieniądze znalezione przy poleglych Jan Wojda przekazał później do oddziałów terenowych Polskiego Czerwonego Krzyża w Łowiczu i Sochaczewie. Granice mogiły oznaczono żołnierskimi hełmami. Na przełomie 1939 i 1940 roku do Dębska Nowego przybywali liczni przedstawiciele rodzin poległych, którzy ekshumowali swych bliskich na cmentarze parafialne w rodzinnych miejscowościach. Takich indywidualnych ekshumacji, odbywających się często w tajemnicy przed władzami okupacyjnymi, było według zapisków Jana Wojdy 27. Mimo skrupulatnego odnotowania tego faktu w opracowanej ewidencji pochowanych, większość z ekshumowanych podczas okupacji wskutek błędu znalazło się (i znajduje się do dziś) wśród upamiętnionych na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie, dokąd w dniach 13-15 lutego 1952 roku decyzją administracyjną przeniesiono zwłoki pozostałych żołnierzy złożonych pierwotnie w mogile zbiorowej w Dębsku Nowym. Dwóch żołnierzy zabranych przez rodziny, wśród nich Jerzy Grobelny, figuruje dziś na liście pochowanych w mogile zbiorowej na cmentarzu parafialnym w Kozłowie Szlacheckim. Bliższe okoliczności ekshumacji Jerzego Grobelnego przez rodzinę oraz obecne miejsce jego spoczynku pozostają nieznane.

-

Księga pochowanych żołnierzy polskich poległych w II wojnie światowej, t. I, Żołnierze września A-M, kom. red. B. Affek-Bujalska i in., wstęp i red. nauk. E. Pawłowski, Pruszków 1993, s. 238. Muzeum Czynu Zbrojnego w Lipcach Reymontowskich, Jan Wojda, Lista Poległych Ś. P. Żołnierzy Polskich poległych i pochowanych na polach wsi Dębsk-Nowy gminy Kozłów Biskupi pow. sochaczewskiego poległych w dniu 16 września 1939 roku, [1939] (rękopis) (dalej: Wojda I). Archiwum rodzinne Lucjana Wojdy, Jan Wojda, Lista Poległych Żołnierzy Polskich poległych na polach wsi Dębska Nowego, [po 1952] (rękopis), poz. 95 (dalej: Wojda II). Urząd Gminy w Nowej Suchej - Referat Gospodarki Komunalnej, Nadzoru Budowlanego i Komunikacji, Cmentarz w Kozłowie Szlacheckim, [b.r.w.] (rękopis), poz. 8 (dalej: UG Nowa Sucha). Kronika bitwy 26 Dywizji Piechoty armii "Pomorze" w bitwie nad Bzurą od 12 do 16 IX 1939, http://bitwanadbzura.republika.pl [dostęp: 06. 02. 2010.]. Wiesław Wysocki, 10 Pułk Piechoty 1918 - 1939, wydawnictwo Bellona, Warszawa 1997, str. 181 - IV/3. Żołnierze 10 pp polegli lub zmarli z ran w kampanii wrześniowej (oraz jej następstwie).

1) Wojda I i Wojda II - stopień: pchor.; 2) KPŻP - miejsce śmierci: Kozłów Szlachecki; 3) KPŻP i UG Nowa Sucha - obecne miejsce spoczynku błędnie (?): Kozłów Szlachecki, mogiła zbiorowa; zweryfikowano na podstawie Wojda I, Wojda II, według których ciało z pierwotnego miejsca pochówku zostało podczas okupacji zabrane przez rodzinę;